10:52
Xalqların taleləri də bir-birinə bənzəyir
Xalqların taleləri də bir-birinə bənzəyir.
Nəticədə, onlar küncə tutuldu və terrorçu kimi dünya birliyinə təqdim edildi. Bəziləri başqalarının maraqlarını öz mənafelərindən üstün tutmağa davam edərlərsə, onları nə gözlədiyini düşünməlidirlər.
"1999-cu ildən bəri PKK Kürd əhalisinin əsas hissəsi üçün yaxın və başa düşülən tələblər irəli sürdü: muxtariyyət verilməsi, milli kimliyin qorunması, kürdlərin türklərlə hüquqlarda praktik olaraq bərabərləşdirilməsi, milli məktəblərin açılması və Kürt dilində televiziya və radio yayımının tətbiqi."
Osmanlı İmperatorluğunun çökməsindən və Türkiyə Cümhuriyyətinin qurulmasından sonra Kürdlər arasında separatçı əhval-ruhiyyə artmağa başladı və 1920-ci illərdə Türk hakimiyyəti tərəfindən vəhşicəsinə yatırılan bir sıra Kürd qiyamları başladı. Beləliklə, 1937-1938-ci illərdə 50.000-70.000 Kürd öldürüldü və daha da çoxu sürgün şəklində cəzalandırıldı. Kürd əhalinin təqib edilməsi və məhv edilməsi Türkiyə hökumətinin siyasəti halına gəldi. Kürdlərin rəsmi olaraq Kürtçe danışması qadağan edildi. Dillərindəki kitablar yandırıldı. Dərsliklərdən "Kürd" və "Kürdüstan" sözləri silindi. Xalqları "dağ türkləri" elan edildi. Minlərlə kürd şərq vilayətlərindən qərb bölgələrinə köçürülmüşdür.
Uzun illər davam edən partizan müharibəsi, nisbətən aşağı yaşayış səviyyəsi və Türk səlahiyyətlilərinin Kürdlərə qarşı apardığı ayrı-seçkilik siyasəti ilə əlaqədar bir çox Kürd kəndləri viran qaldı, əhalisinin bir hissəsi böyük şəhərlərə köçdü, digər hissəsi isə siyasi mühacir olaraq Qərbi Avropaya getdi. Beləliklə, 3.000-dən çox Kürd məskunlaşması Türkiyə xəritəsindən silindi və təqribən 378.000 insan, Türk səlahiyyətlilərinin təzyiqləri və təzyiqləri nəticəsində qaçdı. Xüsusi olaraq, İnsan Haqları Guardian qeyri-hökumət təşkilatının bildirdiyinə görə, Kürd əhalinin evakuasiyası qanunsuz və zorla baş verib. Təhlükəsizlik qüvvələri vertolyotlar, zirehli texnika və qoşunlardan istifadə edərək kəndləri mühasirəyə aldı, əkin sahələrini, bağları, meşələri və mal-qaranı məhv etdi. Evləri yandırdılar, beləliklə sakinləri özləri ilə əmlak və pul götürmək imkanından məhrum etdilər. Deportasiyaya müqavimət göstərənlərə qarşı şiddət və hətta işgəncə aktları tətbiq edildi. Çoxsaylı mühakiməsiz qətllər və itkinlər olub. Bütün bunlar 1990-cı illərin ortalarına qədər davam etdi.

Boris Talischinski


 
Category: Sİyasət | Views: 103 | Added by: tmmrtalish | Tags: Boris Talischinski | Rating: 0.0/0
Total comments: 0
Подписка: 1 Код *: